خلأهای تقنینی و اجرای فتوا در نظام قضائی ایران(تأملی بر اصل 167 قانون اساسی)

نوع مقاله: علمی - پژوهشی(حقوق عمومی)

نویسندگان

چکیده

اصل 167 قانون اساسی که به منظور رفع نقائص موجود در نظام حقوقی وضع شده است، برای اجرایی شدن با موانع علمی و عملی فراوانی رو به روست.زیرااز یک سو چگونگی رجوع به منابع و فتاوی معتبر معرّفی شده در اصل مبهم است؛ از دیگر سو امکان استفاده از برخی این منابع در بسیاری از قضات وجود ندارد. از جهت دیگر حکم بسیاری از مسائل مستحدث به لحاظ بی سابقگی در متون فقهی به طور کلّی وجود ندارد. در صورتی هم که بتوان حکمی را از این منابع با تمام این مشکلات کشف نمود، اختلاف نظر متخصّصان دینی، مانع از ایجاد یک نظم و رویة واحد در نظام قضایی شده و بر بنیان‌های اعتماد جامعه به دستگاه قضا لطمه وارد می‌آورد. در این بررسی، برخی از مشکلات موجود در این اصل معرّفی شده و سعی بر این است که تا زمانی که نظر بر حفظ این اصول باقی است، با استفاده از برخی روش‌های تفسیری دایرة اجرایی آن و بالتبع مشکلات ناشی از آن کاهش یابد. امری که امروزه در رویه عملی دادگاه‌ها نیز به لحاظ رغبت کم تر در ارجاع به این اصل به خصوص در امور کیفری روشن است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Legislative Voids and Application of Jurisprudents' Legal Opinions in the Judicial System of Iran ( A survey of Article 167 of IRI Constitution)

نویسندگان [English]

  • ghafoor khoeini
  • soheil zolfaghari

چکیده [English]

Article 167 of the Constitution devised towards removing the flaws in the legal system confronts numerous theoretical and practical obstacles in its implementation. On the one hand, the way of access to the authoritative sources and legal opinions introduced in the Article is ambiguous and on the other hand, the possibility of benefitting from some of these sources is under question for some judges. Besides, there is no ruling for many new arising questions of law due to their unprecedented nature in jurisprudential sources.
In case we find a ruling for them in these sources in spite of all difficulties, the diversity among religious scholars would hinder the creation of a single and organized system in the judicial system harming the foundations of the society’s confidence in the judiciary. Presenting some of the obstacles before this article, we would try- as far as these Articles are valid- to apply certain interpretive methods towards reducing the domain of their implementation and resolving their problems. The practical approach of the courts i.e. their little interest in referring to this article, particularly in criminal affairs, is also a witness to this fact.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Constitution
  • Article 167
  • written law
  • spirit of law
  • authoritative sources

دوره 12، شماره 34
تالیف مقاله
پاییز و زمستان 1390
صفحه 79-100
  • تاریخ دریافت: 05 مرداد 1390
  • تاریخ بازنگری: 25 مرداد 1390
  • تاریخ پذیرش: 15 شهریور 1390